MUSTDECO ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Το Memphis Design των ’80s επέστρεψε


ΚΕΙΜΕΝΟ: ΣΤΕΛΛΑ ΜΙΝΤΖΗ - COLELLA

Το ανήσυχο ντιζάιν της δεκαετίας του ‘80 επιστρέφει στη διακόσμηση μετά από πολλά χρόνια για να κατακτήσει εκ νέου τους νοσταλγούς εκείνης της εποχής, αλλά και να γοητεύσει αυτούς που τώρα θα το γνωρίσουν. 

Η ιστορία του αρχίζει σαν παραμύθι και κάπως έτσι… Η ομάδα MemphisDesign ή MemphisMilano, που πήρε το όνομά της από τους στίχους ενός τραγουδιού του Μπομπ Ντίλαν, δημιουργήθηκε το 1981 στο Μιλάνο για να υποστηρίξει σθεναρά τις τολμηρές καινοτόμες προτάσεις της, ως αντίδραση στο χωρίς προσωπικότητα μίνιμαλ ντιζάιν της δεκαετίας του ’70, το οποίο χαρακτηριζόταν μόνο από μουντά χρώματα και είχε πρωταγωνιστή το μαύρο.

Έτσι, χάρη στη μιλανέζικη αυτή ομάδα, τα πολύ ζωηρά χρώματα, τα γεωμετρικά σχήματα, το γυαλί και το βινίλ ήρθαν σαν ξαφνική γροθιά στο ιντελεκτουέλ κατεστημένο του good design της εποχής, φέρνοντας έναν αέρα αλλαγής και αισιοδοξίας, με ανατρεπτικά αντικείμενα που προορίζονταν να γίνουν σύμβολα του post modern, σε διεθνές επίπεδο. Ιδρυτές του κινήματος ήταν ο Έτορε Σότσας και ο Μικέλε ντε Λούκι, που σε μια άτυπη συνάντηση με συναδέλφους τους, τον Δεκέμβριο του 1980 όπου θα συζητούσαν για νέες μορφές έκφρασης του ντιζάιν, αποφάσισαν να δημιουργήσουν μια ομάδα που θα ερχόταν σε ρήξη με ό,τι πρέσβευε η προηγούμενη δεκαετία. Εμπνευσμένοι από την αρ ντεκό, την ποπ αρτ αλλά και το κιτς, κατάφεραν με τις προτάσεις τους να ανατρέψουν τα δεδομένα της ιστορίας του ντιζάιν, αφήνοντας εποχή με τις «φευγάτες» και προκλητικές δημιουργίες τους, φτιαγμένες όχι πλέον για μια ελίτ κόσμου, αλλά για όλες τις τάξεις. 

ΦΑΪΜΠΕΡΓΚΛΑΣ, ΓΥΑΛΙ, ΒΙΝΥΛΙΟ
Τον Φεβρουάριο του 1981, τα μέλη παρουσίασαν περίπου εκατό σχέδια επίπλων και αντικειμένων σε πολύ τολμηρά χρώματα και γραμμές που ενθουσίασαν τους ειδήμονες αλλά και το απλό κοινό. Καταγράφονται στο ιστορικό τους μια έκθεση στην γκαλερί Arc ‘74 στο Μιλάνο, το Σεπτέμβριο του 1981, όπου παρουσίασαν κεραμικά αντικείμενα, έπιπλα, φωτιστικά και ρολόγια μοναδικής έμπνευσης και η δημοσίευση ενός βιβλίου που ανέλυε όλη τη φιλοσοφία και τη δραστηριότητα του κινήματος. Ο τίτλος αυτού «Memphis, The New International Style». Οι προτάσεις τους ξεχωρίζουν για την εκφραστικότητα της γλυπτικής φόρμας τους, τα έντονα χρώματα και τα φανταχτερά φινιρίσματα. Οπαδοί της μεταμοντέρνας λογικής του «όλα ταιριάζουν», συνδυάζουν τα πιο ετερόκλητα μοτίβα και υλικά, όπως φορμάικα, φάιμπεργκλας γυαλί και μέταλλο. Το Memphis μετατρέπεται σε σύμβολο του σύγχρονου κιτς, ενώ σηματοδοτεί τη μετάβαση στο σημερινό κόσμο της εικόνας και του branding.

Αν και αρχικά το μέλλον του κινήματος προμηνύονταν αβέβαιο και πολύ σύντομο, οι φουτουριστικές δημιουργίες τους, με σαφείς αναφορές στο post modern και στο post-punk στυλ, θα αφήσουν το σημάδι τους σ’ όλη τη δεκαετία και θα κατακτήσουν τα εξώφυλλα των μεγαλύτερων περιοδικών ντιζάιν και μόδας του πλανήτη της εποχής, αλλά και για πολλά χρόνια αργότερα. Αφού επετεύχθη ο στόχος του, ο Έτορε Σότσας αποχώρησε από την ομάδα το 1985, για να ακολουθήσει, το 1988, η οριστική διάλυσή της.
Η απήχηση που είχαν στο ευρύ κοινό ήταν τεράστια. Λατρεύτηκαν τόσο από συλλέκτες αλλά και fashion victims, μεταξύ των οποίων ήταν ο Ντέιβιντ Μπάουι και ο σχεδιαστής Καρλ Λάγκερφελντ. Ενέπνευσαν όχι μόνο διάσημους αρχιτέκτονες αλλά και οίκους μόδας υψηλής ραπτικής όπως του Dior 2011- 2012 και του Missoni στην κολεξιόν του χειμώνα 2015.

ΤΟΛΜΗΡΑ ΧΡΩΜΑΤΑ 
Τώρα, εκείνη η πολύ αμφισβητούμενη, αλλά λατρεμένη τάση επιστρέφει, αλλά με λιγότερο «ζαλιστικό» και ανήσυχο πνεύμα, για ν’ αγαπηθεί και πάλι σε μια εποχή, όπου το χρώμα είναι απαραίτητο στοιχείο στη ζωή μας όσο ποτέ άλλοτε. Αντικείμενα χαρούμενα, με ζωηρά χρώματα, ξεχωριστά και καθόλου υπερβολικά θα δώσουν διαφορετικό ενδιαφέρον στο στυλ διακόσμησης, αφού η παρουσία τους και το ιδιαίτερο ταμπεραμέντο τους, θα βγάζει αναίσχυντα τη γλώσσα στις μουντές εποχές που διανύουμε, επιμένοντας να δίνουν μόνο χαρά. Εξάλλου οι Μεσογειακές χώρες αγαπούν πολύ το χρώμα.
Το σίγουρο είναι ότι και αυτή τη φορά, αντιπροσωπευτικά αντικείμενα της της συγκεκριμένης δεκαετίας, θα αγαπηθούν και θα βρούν μια θέση στο χώρο μας, με μοναδικό σκοπό να μην αφήσουν πίσω τους την οσμή του παρελθόντος που κουβαλούν, χαρίζοντας με τα χρώματά τους καλή διάθεση, κέφι και αισιοδοξία, στην πιο κατάλληλη εποχή του χρόνου: την Άνοιξη. 

ΟΛΑ ΤΑΙΡΙΑΖΟΥΝ
Η επιστροφή του Memphis, του σχεδιαστικού φαινομένου των ‘80s είναι γεγονός! Tο χαρακτηρίζουν δυνατά γεωμετρικά σχήματα, ετερόκλητα υλικά και έντονα γυαλιστερά χρώματα, ενώ μοναδικός «κανόνας» του είναι η… απουσία κανόνων.

Το Memphis Design των ’80s επέστρεψε

Tags: Memphis Design, αφιερώματα, design