ΤΑΞΙΔΙ

Λάρισα: Με όπλο τη ζωντάνια της


  • Το Α΄ αρχαίο θέατρο βρίσκεται μέσα στην πόλη. (Φωτογραφίες: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

    Το Α΄ αρχαίο θέατρο βρίσκεται μέσα στην πόλη. (Φωτογραφίες: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

KEIMENO: ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΑΛΑΒΑΝΟΥ

Ταξιδεύουμε στην πρωτεύουσα της Θεσσαλίας και γνωρίζουμε μια πόλη με πανέμορφα πάρκα, εξαιρετικά στέκια για φαγητό και ποτό, εντυπωσιακά μνημεία και δυνατό παλμό.

«Από ποια σημεία περάσατε, δηλαδή;» Παίρνει ανάσα και αρχίζει να απαριθμεί τις στάσεις μονορούφι, χωρίς παύση. «Πήγαμε στον φούρνο Αντωνιάδη για μελομακάρονο, κουραμπιέ και καρυδόπιτα, στο εστιατόριο Βόσπορος για μια ζεστή σούπα, στο ζαχαροπλαστείο Mama and Papa για μπισκοτάκι γεμιστό με ζαχαρόπαστα, στο Κλίμαξ για γκλουβάιν, στο τυροκομείο Αγορογιάννη για φέτα και μανούρι, στο παντοπωλείο Αγραφιώτη για αλμυρά και γλυκά, στο ψητοπωλείο Ελατος για δύο πλουσιοπάροχες πιατέλες με αρνί, κοτόπουλο, χοιρινό και κλείσαμε με έναν τεράστιο καφέ Μικέλ».


Το παντοπωλείο του Αγραφιώτη. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Την απάντηση έδωσε η Νικολέττα Νταγγάρα, μία εκ των τεσσάρων μελών της νεοσύστατης ομάδας «Νόον Εγνω», που μεταξύ άλλων διοργανώνει αστικές θεματικές περιηγήσεις στη Λάρισα. Στα τέλη της περασμένης χρονιάς πραγματοποιήθηκε το παραπάνω food tour, που περνούσε από επιλεγμένους γαστρονομικούς σταθμούς της πόλης και αφηγούνταν την ιστορία τους.


Ο Έλατος είναι ένα από τα παλιότερα ψητοπωλεία της οδού Πανός. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Είναι γαστρονομικός σταθμός ένα ψητοπωλείο; Ναι, όταν μιλάμε για τον Ελατο, πάλαι ποτέ πατσατζίδικο που άνοιξε πριν από τον πόλεμο και υπήρξε «στέκι της εργατικής τάξης, καθότι όλοι οι οικοδόμοι πριν πάνε στη δουλειά τους έτρωγαν έναν πατσά κι έναν παπά (ποτηράκι) κρασί για να πάρουν δύναμη», όπως μας λέει ο Αλέξανδρος Γκαμπέτας, εκπρόσωπος της τρίτης γενιάς σε αυτή την οικογενειακή επιχείρηση της οδού Πανός. Γαστρονομικοί σταθμοί με μακρά ιστορία, άλλος λιγότερο, άλλος περισσότερο, είναι κι άλλες επιχειρήσεις της Πανός, όπως το τυροκομείο του Αγορογιάννη (εμπορεύεται μανούρι και φέτα ΠΟΠ, ανθότυρο, γαλοτύρι, γιαούρτι, βούτυρα και λειτουργεί από το 1950), το παντοπωλείο του Αγραφιώτη (λειτουργεί, επίσης, από το 1950), το ψητοπωλείο του Αδάμου (τρίτης γενιάς και αυτό).

Είναι αστείο πόση ιστορία είναι συσσωρευμένη σ’ ένα στενό μια σταλιά, το οποίο –όπως συμβαίνει συχνά με τους παλιούς εμπορικούς δρόμους– συμπυκνώνει τη νοοτροπία της πόλης. Ετσι και η Λάρισα, σαν την οδό Πανός, είναι μια πόλη «οικογενειακή» και παραδοσιακή, αλλά σε αντίθεση με άλλες επαρχιακές πόλεις είναι πολύ ζωντανή. Αυτό είναι το μεγαλύτερο προτέρημά της.


Μεσημεριανές ποδηλατικές φιγούρες στο Αισθητικό Αλσος.(Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Η ζωή εδώ δεν σταματάει ποτέ, τα καφέ του κέντρου ξεχειλίζουν (η Λάρισα έχει ανακηρυχθεί πολλές φορές η «πόλη του καφέ»), ο κόσμος τα πρωινά ψωνίζει ή βολτάρει στους κεντρικούς δρόμους, στο πάρκο Αλκαζάρ οι Λαρισαίοι κάνουν τζόκινγκ, στο Αισθητικό Αλσος συγκεντρώνονται οι BMXάδες για ποδήλατο, μέχρι και στην πλατεία Μπλάνα βρήκαμε μια παρέα δεκαοκτάχρονων αγοριών που μαζεύονται τα απογεύματα για να κάνουν παρκούρ πάνω στα απομεινάρια των παλαιοχριστιανικών τειχών.

Η ομορφιά της Λάρισας είναι η καθημερινότητά της που –σαν τους παρκουρίστες– στροβιλίζεται ανάμεσα στα αρχαία, στα ρωμαϊκά, στα βυζαντινά και στα οθωμανικά μνημεία της, τα οποία συνθέτουν την τεράστια ιστορία της. Θα καταλάβετε πόσο μεγάλη είναι η τελευταία με μια απλή βόλτα μπροστά από το Μπεζεστένι (παλιά οθωμανική αγορά), τον ρωμαϊκό δρόμο που είναι ορατός στη σημερινή οδό Νίκης, το Α΄ αρχαίο θέατρο, στην καρδιά του αστικού ιστού, αλλά και από πιο σύγχρονα βιομηχανικά μνημεία, όπως είναι ο μύλος Παπά (πρώην αλευροποιία που σήμερα ανήκει στον δήμο και φιλοξενεί πάσης φύσεως πολιτιστικά δρώμενα).


Ο παλμός της Λάρισας χτυπάει στις πλατείες της, όπως εδώ, στην Κεντρική Πλατεία. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Χάρη σε αυτή τη ζωντάνια της, που συνδιαλέγεται ασταμάτητα με την ιστορική της προίκα, η Λάρισα μας κέρδισε και έκανε το ταξίδι μια ευχάριστη εμπειρία. Αν σε ένα κομμάτι της υστερεί, αυτό είναι το αισθητικό: πολλά κτίσματα είναι απεριποίητα, ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός είναι ελλιπής, παραιτημένος από κάθε προσπάθεια. Σκέφτομαι ότι, αν ζούσα εδώ, θα ήθελα να επιστρατευτούν οι καλύτεροι ντόπιοι αρχιτέκτονες, ζωγράφοι και γραφίστες που έχουν μεγαλώσει στους δρόμους της και την έχουν αγαπήσει από μικρά παιδιά για να ασχοληθούν με τις προσόψεις των πολυώροφων κτιρίων της, να κάνουν πιο ξεκάθαρη την εικόνα της, να υποστηρίξουν την ταυτότητά της ως μητρόπολης της Θεσσαλίας και τίποτα λιγότερο.

9 στάσεις στην πόλη

Καφές με υπογραφή

Υπάρχει ένα γράφημα στην ιστοσελίδα της αλυσίδας Mikel που καταδεικνύει με τον πιο εύγλωττο τρόπο την πορεία της εταιρείας. Το 2012, λοιπόν, η κατανάλωση εσπρέσο ήταν 51 τόνοι, τον επόμενο χρόνο αυξήθηκε στους 130, τον μεθεπόμενο στους 290 και το 2016 έφτασε αισίως τους 375. Για μια επιχείρηση εστίασης που ξεκίνησε από τη Λάρισα πριν από εννιά χρόνια (και πλέον έχει επεκταθεί σε πολλές ακόμα πόλεις), οι αριθμοί είναι εντυπωσιακοί. Στη διάρκεια του ταξιδιού σας, περάστε, τιμής ένεκεν, από κάποιο από τα υποκαταστήματα Mikel, για ροφήματα όπως φρέντο καπουτσίνο Mocha, μιλκσέικ εσπρέσο, Mikelochino ή Mochaccino, αλλά και για μάφιν ή μπράουνι.   
Για πληροφορίες επισκεφτείτε το www.mikelcc.gr.

Τρεις και μία σωματοφύλακες

Είναι τέσσερις και μοιάζουν με ηρωίδες του Αλέξανδρου Δουμά –  άλλοι σωματοφύλακες είναι πανέτοιμες να «σώσουν» τη Λάρισα, να την ανανεώσουν, να την αναδείξουν, να γνωριστούν μαζί της καλύτερα. Ο λόγος για την ομάδα «Νόον Εγνω», που ιδρύθηκε το 2015, απαρτίζεται από τις Κωνσταντίνα Κόντσα (αρχαιολόγος-μουσειοπαιδαγωγός-ξεναγός), Μαριάννα Κουρσάρη (κοινωνική ανθρωπολόγος), Καλλιόπη Λάκκα (συντηρήτρια έργων τέχνης-εικαστικός) και Νικολέττα Νταγγάρα (σχεδιασμός τουριστικών και πολιτισμικών δράσεων) και διοργανώνει ποικίλα δρώμενα, από food tours μέχρι περιηγήσεις στην πόλη με οδηγό τις φωτογραφίες του σπουδαίου Λαρισαίου φωτογράφου Τάκη Τλούπα. Το ενδιαφέρον με τη συγκεκριμένη ομάδα είναι ότι απευθύνεται πρωτίστως σε ντόπιους και δευτερευόντως σε επισκέπτες – δηλαδή, δεν φιλοδοξεί να προσφέρει μια πρώτη γνωριμία με τη Λάρισα σε περαστικούς επισκέπτες, αλλά ένα σε βάθος οδοιπορικό κατά κύριο λόγο στους ανθρώπους που τη ζουν.
Για πληροφορίες επισκεφτείτε τη σελίδα στο facebook: Νόον Eγνω

Tο νέο Διαχρονικό Μουσείο

Δεν υπάρχει καλύτερο μέρος για να πάρετε μια ολοκληρωμένη εικόνα για το παρελθόν, την ιστορία, τον πολιτισμό, τους κατακτητές και την κληρονομιά που αυτοί άφησαν στη Λάρισα από το Διαχρονικό Μουσείο, που εγκαινιάστηκε πριν από ενάμιση χρόνο (μέχρι τότε, τα αρχαιολογικά εκθέματα παρουσιάζονταν στο Γενί Τζαμί). Το μουσείο είναι περιεκτικό χωρίς να είναι μεγάλο, κάτι που λειτουργεί θετικά στον επισκέπτη, δίνοντάς του την ευκαιρία να αφομοιώσει πληροφορίες για μια τεράστια χρονική περίοδο, χωρίς να τον εξαντλεί. Κάποια από τα εκθέματα που μας έκαναν εντύπωση είναι τα πήλινα νεολιθικά ειδώλια που απεικονίζουν εγκύους, μια ανθρωπόμορφη στήλη τύπου μενχίρ από την Εποχή του Χαλκού και μια φοβερή σειρά νομισμάτων (από στατήρες Αίγινας μέχρι χρυσούς περσικούς δαρεικούς).    
Περιφερειακός Λάρισας, λόφος Μεζούρλο. Τηλ. 2413-508242. Ανοιχτό Τρίτη-Κυριακή.

Αστρονομία για ερασιτέχνες

Λίγο έξω από τον κεντρικό ιστό, στην περιοχή της Γιάννουλης, βρίσκεται το Δημοτικό Αστεροσκοπείο Λάρισας, που ιδρύθηκε το 1972 με πρωτοβουλία του Νικολάου Στωικίδη και αποτελεί σπάνιο δείγμα επιστημονικού ιδρύματος παρατήρησης του ουρανού που υπάγεται σε δήμο. Το όνομά του: Αριστεύς. Οι δραστηριότητές του πολλές: παρατήρηση της Σελήνης, των πλανητών, του Ηλιου, καταγραφή της ηλιακής αλλά και της σεισμικής δραστηριότητας της ευρύτερης περιοχής. Το Αστεροσκοπείο είναι επισκέψιμο από σχολεία (έχουν έρθει μαθητές ακόμα και από τη Ρόδο), ενώ μία φορά την εβδομάδα μαζεύονται αρκετοί Λαρισαίοι για αστροπαρατήρηση. Ελάτε κι εσείς αν σας αρέσουν τα star parties – ο υπεύθυνος του χώρου θα σας εκτυπώσει έναν χάρτη με το πώς είναι ο ουρανός τη βραδιά της επίσκεψης και θα σας μάθει να τον διαβάζετε. Αν η ατμόσφαιρα είναι καθαρή, θα μπορέσετε να δείτε με το τηλεσκόπιο πλανήτες, αστέρια και νεφελώματα.

Συναντήσεις κάθε Πέμπτη μετά τις 20.00. Αρχές Μαΐου θα πραγματοποιηθεί Εβδομάδα Αστρονομίας
Πληροφορίες στο τηλ. 2410-591000.


Ο Ιωάννης Χουινάβας, υπεύθυνος του Δημοτικού Αστεροσκοπείου Λάρισας. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Γάλα στην πόρτα σου

Τα βήματα για να το αποκτήσετε είναι πέντε: «Εισάγετε τα χρήματα, σηκώνετε τη θύρα και τοποθετείτε το μπουκάλι, πιέζετε το κουμπί για ένα ή μισό λίτρο, το γέμισμα γίνεται αυτόματα, αφαιρείτε το μπουκάλι». Και έχετε φρέσκο γάλα πέντε ημερών (ή προϊόντα όπως τυρί, γιαούρτι, κρέμα βανίλια) από κάποιον από τους αυτόματους πωλητές που έχουν τοποθετηθεί στους δρόμους της Λάρισας. Ο συνεταιρισμός αγελαδοτρόφων ΘΕΣγάλα έβαλε σε εφαρμογή το πρωτοπόρο –για τα ελληνικά δεδομένα– σύστημα διάθεσης γάλακτος πριν από μερικά χρόνια και πλέον έχει επεκταθεί σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα. Πρόσφατα εγκαινιάστηκε στη Λάρισα μια νέα υπηρεσία: η διανομή κατ’ οίκον. Επιλέγετε τα προϊόντα που θέλετε, από αυτά που έχουν οι αυτόματοι πωλητές, και με ένα τηλεφώνημα σαν σύγχρονοι γαλατάδες τα φέρνουν στην πόρτα σας.
Οι αυτόματοι πωλητές στη Λάρισα είναι 16 (www.thesgala.gr).
Παράδοση στο σπίτι στο τηλ. 2410-554658.

Ο βίος και η πολιτεία του Νικόδημου

Χτίστηκε από Ηπειρώτες πετράδες το 1904 (πλέον το κτίριο έχει κηρυχθεί διατηρητέο «λαϊκό νεοκλασικό»), αρχικά ξεκίνησε ως κρασάδικο, με εμπόριο κρασιού και τσίπουρου σε όλη τη Θεσσαλία, ενώ μετά τον πόλεμο έγινε μπακάλικο. Το 1986 άρχισε να λειτουργεί ως ταβέρνα από τον σύλλογο «Οι φίλοι της ζωντανής παράδοσης», αφού είχε προηγηθεί συμφωνία με τον Ευάγγελο Νικόδημο ότι δεν θα πειραχτεί τίποτα. «Και δεν πειράχτηκε τίποτα...» όπως μας λέει η Γεωργία Γκούσιου, μία εκ των υπευθύνων. Πράγματι, ο χρόνος έχει σταματήσει εδώ μέσα, οι μυρωδιές, οι ήχοι, οι εικόνες, όλα μοιάζουν σαν απόηχος από το παρελθόν, νιώθεις ότι βρίσκεσαι σε κρασοπουλειό της δεκαετίας του ’50. Καθίστε για μελιτζάνα σκορδοστούμπι, αρμένικη πίτα με ανεβατό (ξινοτύρι), ελιές τηγανητές και πιπεράτη μπριζόλα.  
Καραϊσκάκη 2 και Φαρμακίδου, τηλ. 2410-535042. Ανοιχτά Δευτέρα-Σάββατο.


Δείπνο στον Νικόδημο, ένα από τα διαχρονικά στέκια της Λάρισας. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Η πληθωρική ακαμάτρα

Ανοιξε πριν από μερικά χρόνια στον χώρο ενός πρώην στρωματοποιείου. Οσο για τη διακόσμηση, είναι τόσο πληθωρική και χαρούμενη που θα μπορούσε να κλέβει την παράσταση. Και όμως, η κουζίνα της Ακαμάτρας δείχνει δυνατό χαρακτήρα και δεν καπελώνεται από το εντυπωσιακό ντεκόρ. Ελάτε για αργεντίνικα πιτάκια Empanada με κοτόπουλο και λαχανικά, ριζότο μανιταριών με λάδι τρούφας και παρμεζάνα, χύμα λευκό κρασί Παπρά, αλλά και για το signature πιάτο, όπως έχει ανακηρυχθεί άτυπα από τους πελάτες, δηλαδή για ψαρονέφρι με γλυκόξινη σάλτσα. Στα συν ότι τηρείται η απαγόρευση καπνίσματος στον κυρίως χώρο του εστιατορίου – επιτρέπεται μόνο στο μικρό αίθριο (τον χειμώνα) και στην αυλή (το καλοκαίρι).
Βύρωνος 5, τηλ. 2414-003803. Ανοιχτά κάθε μέρα πλην Δευτέρας.


Στην Ακαμάτρα το καλό φαγητό συμπληρώνει το εντυπωσιακό ντεκόρ. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)


Για Μπέρμπον στο Bukowski

Gastro-pub για φαγητό και ποτό, ανοιχτό από το πρωί μέχρι αργά το βράδυ (οπότε γίνεται το αδιαχώρητο επειδή ο χώρος είναι μικρός, γι’ αυτό θα ευχαριστηθείτε καλύτερα φαγητό το μεσημέρι). Σερβίρει spring rolls λαχανικών, μεξικάνικα μπουρίτος, σαλάτα κουσκούς, μοσχαρίσιο στέικ, φρέσκο τορτελίνι και πολύ αλκοόλ –μπίρες weiss και dark lagers, κονιάκ, μπέρμπον, malt ουίσκι, τζιν, ρούμι, λικέρ, αποστάγματα, κοκτέιλ και μοκτέιλ–, όπως είναι αναμενόμενο, αφού πήρε το όνομά του απ’ τον ποιητή και λάτρη του ποτού Τσαρλς Μπουκόβσκι.
Πανός 11, τηλ. 2410-536729. Ανοιχτά Δευτέρα-Κυριακή.


Τα βράδια στο Bukowski είναι ξεχωριστά. (Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

Ακμή μετά την παρακμή

Γωνία Βενιζέλου και Ηφαίστου, απέναντι από το Α΄ αρχαίο θέατρο, έστεκε μέχρι πριν από μερικά χρόνια ένα κακόφημο ξενοδοχείο ονόματι Λίντο, με δραστηριότητα ακατάλληλη για ανηλίκους και μόλις μία τουαλέτα σε κάθε όροφο. Στη θέση του σήμερα βρίσκεται το Κλίμαξ. Ενας μοναδικός πολυχώρος, ένα απολύτως σύγχρονο hub τριών ορόφων (συν ταράτσα), με wine bar, συναυλιακό χώρο (φιλοξενεί την αφρόκρεμα της εγχώριας τζαζ σκηνής), αναγνωστήριο και co-working space για start-ups (εδώ γίνονταν οι συσκέψεις εταιρειών όπως οι Vleepo και Intrideo). Από το παλιό ξενοδοχείο έμεινε το όνομα, Λίντο, με το οποίο βαφτίστηκε η «αδελφή» εταιρεία του Κλίμαξ, που διοργανώνει πολιτιστικά δρώμενα.
Ηφαίστου 2 και Βενιζέλου, τηλ. 2410-251108, www.linto.gr


Ο πολυχώρος Κλίμαξ, ακριβώς απέναντι από το Α΄ αρχαίο θέατρο.(Φωτογραφία: NIKOΣ ΚΟΚΚΑΣ)

 

Διαβάστε περισσότερα εδώ


Tags: ταξίδι, ελλάδα, λάρισα

Σχόλια

(Πρέπει να συνδεθείτε για να μπορέσετε να σχολιάσετε αυτο το Άρθρο)