#KYPROSMOU

«Τα Ωραία Λεύκαρα»

Σάντη Αντωνίου


 «Τα Ωραία Λεύκαρα»

Να ταν η ζωή γλυτζιά, πασπαλισμένη με ζάχαρη και να χει γεύση περγαμόντο, πορτοκάλι και τριαντάφυλλο. Ε; πως σου ακούγεται; Αμέσως την κουβέντα μου ίσως προλάβεις κι ευθύς θα απαντήσεις πως η ζωή έχει την αλμύρα, την πίκρα και τον καημό της. Μα τούτη η αλμύρα δεν κάνει την γλύκα πιότερο γλυκιά;

Βέβαια υπάρχουν και κάποιοι άλλοι, αυτοί, που έχουν μάθει να είναι κυριολεκτικά πασπαλισμένοι με ζάχαρη, κάνουν τραμπάλα στα στοιβαγμένα σακιά της και βουτούν τα χέρια τους στο καζάνι με τις καβουρδισμένες κούννες. Είχα ανάγκη αυτές τις μέρες να βουτήξω κι εγώ μεταφορικά και κυριολεκτικά στη ζάχαρη, να γεμίσει ο ουρανίσκος μου γλύκα, να τραττάρω την ψυχή μου, να την γλυκάνω. Έτσι, χωρίς ιδιαίτερη σκέψη ο δρόμος με έβγαλε στα «Ωραία Λεύκαρα» (κι είναι πάντα τα Λεύκαρα τόσο ωραία!).

Με βήμα αργό -για να απολαύσω τη διαδρομή-  χάζευα τις κυρίες που κεντούσαν στα στενά και έμοιαζαν θαρρείς και έβγαιναν από card postal, ενώ πιο κάτω οι ζαριές από το καφενείο της κυρίας Σταυρούλλας έδιναν και έπαιρναν για τα καλά. «Τι όμορφα» σκέφτηκα και πριν προλάβω να παρασυρθώ από τον ενθουσιασμό και να ξεχάσω το λόγο της επίσκεψης μου έφτασα στο εργαστήρι παραγωγής λουκουμιών της οικογένειας Κραμβίδη. Εκεί, με υποδέχτηκε η κυρία Μαίρη Κραμβίδη. Το χαμόγελο και η εγκαρδιότητα της με κέρδισε αμέσως!

Η οικογενειακή επιχείρηση ξεκίνησε το 1885 από τον Θεόδωρο Κραμβίδη ο οποίος μυήθηκε στην τέχνη του λουκουμιού από ένα θείο του. Μου φάνηκε ενδιαφέρον το επίθετο της οικογένειας κι ομολογώ πως μετά που έμαθα την προέλευση του έγινε ακόμη πιο ενδιαφέρον. Η γιαγιά του κυρίου Κραμβίδη ήταν άσπρη σαν το «κραμπί» κι έτσι το χαρακτηριστικό αυτό υιοθετήθηκε και έγινε το επίθετο της οικογένειας!

Η αγάπη του κ. Κραμβίδη για το λουκούμι τον οδήγησε στην Αίγυπτο. Εκεί, μαθήτευσε δουλεύοντας σε βιομηχανία παραγωγής λουκουμιών. Όταν ένιωσε έτοιμος, επέστρεψε στα Λεύκαρα και δημιούργησε το δικό του εργαστήρι. Από το πλευρό του δεν έλειψε ποτέ η αγαπημένη του σύζυγος Μαργαρίτα Κραμβίδη. Η δουλειά ήταν δύσκολη ήθελε χέρια και μεράκι, από την παραγωγή, το  τύλιγμα μέχρι και την προώθηση και ο κόπος της οικογένειας ανταμείφτηκε αρκετές φορές πρωτίστως από την αγάπη του κόσμου αλλά και από τις διάφορες διακρίσεις και επαίνους μεταξύ άλλων  το 1909 κερδίζουν το πρώτο βραβείο στην Παγκύπρια Γεωργική και Βιομηχανική έκθεση, το 1924 και 1925 ο κος Θεόδωρος τιμάται  για την προσφορά του από το British Empire Exhibition.  

Εδώ και τρεις γενιές η οικογένεια Κραμβίδη συνεχίζει την παράδοση ενώ η σκυτάλη ετοιμάζεται σιγά, σιγά να δοθεί στην τέταρτη γενιά. Την ώρα της συνέντευξης τα εγγόνια της κας Μαίρης μπαινόβγαιναν στο εργαστήρι άρπαζαν ένα λουκούμι έλεγαν μια κουβέντα στη γιαγιά ή αντάλλασαν φιλιά. «Τελικά το χει η ζάχαρη!» σκέφτηκα χαμογελώντας.  Η Άννα Κραμβίδη κόρη της κυρίας Μαίρης εργάζεται εδώ και χρόνια στην επιχείρηση των γονιών της, «Η ζωή μου έχει γεύση ζάχαρης» είπε χαμογελώντας. «Θυμούμαι πολλά έντονα -το κάμνω ακόμα- να βάζω τα δάκτυλα μου μέσα στις καβουρδισμένες κούννες την ώρα που ψήνονταν. Είναι μια από τις πιο έντονες αναμνήσεις από τα παιδικά μου χρόνια στο εργαστήρι. Καίγονταν τα χέρια μου, αλλά δεν με ένοιαζε, άξιζε πάντα τον κόπο». 

Κάποτε το λουκούμι ήταν απαραίτητο για το τρατάρισμα σε γάμους, στο καφενείο και στα σπίτια. Η αλήθεια είναι πως με δελέασε αυτή η ιδέα κι έτσι εφοδιαστικά κι εγώ  για τα δικά μου  τραταρίσματα. Καφές και λουκούμι, γιατί όχι; Γλύκανα, πολύ γλύκανα μετά από αυτή την επίσκεψη. Αφού με κέρασαν (και με εφοδίασαν) η κυρία Μαίρη κι εγώ αγκαλιαστήκαμε και αποχαιρετιστήκαμε. Συνέχισα τη διαδρομή μου ανεβαίνοντας το στενό για την πλατεία του χωριού. «Ευκαιρία να απολαύσω το ηλιοβασίλεμα και μια φρέσκα κρύα λεμονάδα» σκέφτηκα. Απέναντι από το καφενείο, τα παιδιά έκαναν πρόβες λαϊκών χορών στην αυλή του σχολείου, στο διπλανό τραπεζάκι ένα  ζευγάρι μεσήλικων έλεγαν τα νέα για το κυπριακό, τα παιδιά έκαναν βόλτες με τα ποδήλατα ενώ οι τουρίστες έπιαναν φιλίες με τις κεντήστρες. 

Κάπως έτσι ο χρόνος κυλά στα «Ωραία Λεύκαρα». Χαμογελώ! Δεν μπορεί όλη μας η ζωή να είναι βουτηγμένη στη ζάχαρη, μα αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να γλυκάνουμε τις στιγμές μας.  Στη γλύκα των στιγμών μας λοιπόν! Σας είπα πως αγαπώ τούτον τον τόπο; Αγαπώ τον!

 



 

 

 


Tags: #sandyantoniou, #kyprosmou, #lefkara